Gemeentelijke Applicatiearchitectuur Omgevingswet

Requirements Regelbeheercomponenten

Introductie

Op deze bladzijde bieden we in tabelvorm en (binnenkort) ter download de requirements (specificaties) aan voor de software voor toepasbare regels per 2021. Requirements geven inzicht in de wensen en eisen die we stellen aan software. De requirements zijn bedoeld voor gemeenten die zich oriënteren op nieuwe software voor planvorming dan wel een aanbesteding gaan doen. Ze helpen de inhoudelijk specialisten (o.a. juristen en vergunningverleners) , medewerkers van ICT (functioneel beheerders en informatiemanagers) en specialisten van inkoop en aanbesteding om gezamenlijk een beeld te vormen van de aan te besteden software.

Iteratief: Nu een 0.7 versie, straks een 0.8

De requirements worden met input van gemeenten en softwareleveranciers iteratief opgesteld. De onderstaande versie betreft de 0.7 versie. Dit is een voorlopig stabiele versie die een gemeente kan gebruiken bij het selecteren van software voor planvorming. Het betreft hier nadrukkelijk niet de definitieve versie van de requirements. Gezien de ontwikkelingen binnen het Digitaal Stelsel Omgevingswet, weten we dat de eisen die we aan de software stellen nog worden aangepast. Denk hierbij aan de ontwikkeling van de standaard voor toepasbare regels STTR.

Requirements en aanbesteding

Wil een gemeente in de zomer van 2019 starten met een aanbesteding, dan bieden deze requirements een goede basis voor die aanbesteding. Wil je meer weten over de verschillende manieren van aanbesteden en op welke wijze je de daarbij requirements gebruikt? VNG komt deze zomer met zowel een Masterclass aanbesteden van Omgevingswet software als met een Handreiking Aanbesteden.

Naar verwachting zullen de meeste leveranciers aan de belangrijkste requirements gaan voldoen (zie ook onderstaande indeling in categorieën). Dit zorgt er voor dat je qua functionaliteit als gemeente niet snel een "foute" keuze kan maken. Toch zullen de leveranciers op onderdelen gaan verschillen. Om hier inzicht in te verkrijgen zullen op deze site en in de handreiking ook vragen verschijnen waarmee een gemeente die inzicht kan verkrijgen. Denk hierbij aan vragen als: op welke manier gaat de leverancier ondersteuning bieden aan het koppelen van juridische en toepasbare regels?

Uniforme manier van uitvragen

Met de requirements en de nog te verschijnen leveranciersvragen biedt VNG aan gemeenten een uniforme manier van uitvragen van de plansoftware. Een uniforme manier van uitvragen is essentieel om komende periode van implementatie succesvol te laten verlopen. Softwareleveranciers staan al onder druk om op 1 januari 2021 werkende software te kunnen leveren. Als iedere gemeente op haar eigen manier met eigen requirements de software gaat aanbesteden, levert dit voor de softwareleveranciers veel werk op. De tijd die ze daarmee besteden aan het meedoen met de aanbesteding, kunnen ze niet gebruiken om de software te ontwikkelen. Door op een als gemeenten op een uniforme wijze aan besteden, zorgen we er voor dat leveranciers kunnen focussen de ontwikkeling van software.

Wettelijkverplicht, basis en plus

Wat is nu echt softwarefunctionaliteit die een gemeente per 1 januari 2021 nodig heeft? Welke is nodig, maar kan ook eventueel na 1 januari? En welke functionaliteit is niet essentieel en kan iedere gemeente voor zich zelf besluiten of ze deze functionaliteit wil gebruiken. Per requirement is aangeven in welke categorie deze valt: Must, Should, Could.

Doorontwikkeling applicaties: Na 1 januari 2021 zal de software voor toepasbare regels zich verder ontwikkelen. Gemeenten hebben hierbij aangegeven dat ze graag zien dat de software gaat voldoen aan Common Ground en dat de gehele beleidscyclus (van visie, naar plan, vergunning verlening, toezicht, handhaving en evaluatie) wordt ondersteund met integrale software. Komende periode zal deze doorontwikkeling verder in beeld worden gebracht.


Toepasbare-regelscomponent

Aantal: 12

Requirement Toelichting MoSCoW
MoSCoW-methode


De MoSCoW-methode is een wijze van prioriteiten stellen in onder meer de software engineering. De eisen aan het resultaat van een project worden ermee ingedeeld. Het is een afkorting, waarvan de letters staan voor:

  • M - must haves: deze eisen (requirements) moeten in het eindresultaat terugkomen, zonder deze eisen is het product niet bruikbaar;
  • S - should haves: deze eisen zijn zeer gewenst, maar zonder is het product wel bruikbaar;
  • C - could haves: deze eisen zullen alleen aan bod komen als er tijd genoeg is;
  • W - would haves: deze eisen zullen waarschijnlijk in dit project niet aan bod komen maar kunnen in de toekomst, bij een vervolgproject, interessant zijn. Ze worden daarom ook wel eens aangeduid als "won't haves".
TR01 Kunnen analyseren van juridische regels Het kunnen analyseren van juridische regels als basis voor het opstellen en beheren van toepasbare regels omdat toepasbare regels hun grondslag hebben in de juridische regels. Should
TR02 Kunnen relateren van juridische en toepasbare regels Het kunnen vastleggen van de relatie tussen toepasbare regels en de juridische regels waarop ze zijn gebaseerd. Should
TR03 Kunnen opstellen en beheren van toepasbare regels Het kunnen opstellen en beheren van toepasbare regels overeenkomstig de mogelijkheden die STTR biedt:
- verwijzen naar activiteiten en regelbeheerobjecten (conclusie, indieningsvereisten of maatregelen) of naar een aansluitpunt in de functionele structuur;
- bedrijfsregels;
- uitvoeringsregels;
- conversieregels;
- verwijzen naar (sub)werkingsgebieden op verschillende niveaus;
- interactieregels, o.a. voor de volgorde van vragen;
- content zoals helpteksten, toelichtende tekst, afbeeldingen of video’s bij toepasbare regels;
- begin- en einddatum geldigheid;
- modellering van een conclusie;
- modellering van indieningsvereisten;
- modellering van maatregelen (is nog in ontwikkeling);
- herbruikbare vragen.
Must
TR04 Kunnen gebruiken van informatiebronnen in toepasbare regels Het kunnen gebruiken van informatiebronnen zoals informatieproducten, basisregistraties of andere registratie om vragen in een vragenboom automatisch te beantwoorden (voorinvullen).

De werking van het gebruik van informatiebronnen in toepasbare regels is op dit moment nog niet definitief uitgewerkt.
Nader te bepalen
TR10 Kunnen zoeken in toepasbare regels Het kunnen zoeken in toepasbare regels via verschillende zoekingangen zoals werkingsgebied en activiteiten. Must
TR11 Kunnen toetsten van toepasbare regels aan schrijfwijzer Het kunnen toetsen van de formuleringen van toepasbare regels (de vragen) aan een schrijfwijzer.

Er komt een schrijfwijzer voor teksten voor toepasbare regels. Deze schrijfwijzer moet leiden tot een gelijke formulering, spelling, ‘tone of voice’ en structuur van de teksten. De schrijfwijzer bevat de volgende onderdelen: 1) schrijfstijl, 2) schrijfwijzer voor o.a. afkortingen, maateenheden en internetadressen, 3) woordenlijst met veel gebruikte vakwoorden en taboewoorden, 4) checklist voor B1-taalniveau.
Could
TR12 Kunnen afleiden van toepasbare regels Het (deels) geautomatiseerd af kunnen leiden van toepasbare regels uit juridische regels of een andere basis voor de juridische en toepasbare regels. Could
TR13 Kunnen afspelen van toepasbare regels Kunnen afspelen van toepasbare regels voor checken en voor aanvragen zonder gebruik te maken van het omgevingsloket van DSO-LV

Gemeenten willen hun toepasbare regels kunnen bekijken en testen voordat ze deze aanbieden aan DSO-LV.
Must
TR20 Kunnen beheren van de functionele structuur Kunnen beheren van de functionele structuur in DSO-LV waar toepasbare regels in geplaatst kunnen worden. Kunnen bekijken, opstellen en wijzigen van regelbeheerobjecten.

De werking van het beheren van de functionele structuur is op dit moment nog niet defintief uitgewerkt.
Nader te bepalen
TR21 Kunnen genereren van toepasbare regels in STTR-formaat Kunnen genereren van een STTR-bestand met toepasbare regels.

Voor het vastleggen van toepasbare regels in DSO-LV moet een gemeente in staat zijn valide STTR-bestanden aan DSO-LV aan te bieden.
Must
TR22 Kunnen verifiëren van toepasbare regels Kunnen verifiëren van een STTR-bestand met de verificatieservice van DSO-LV. Must
TR23 Kunnen registreren van toepasbare regels Kunnen registreren van de toepasbare regels met de service registreren toepasbare regels in de Registratie Toepasbare Regels van DSO-LV, middels Standaard Toepasbare Regels STTR op basis van de standaard Digikoppeling. Must
TR24 Kunnen importeren van toepasbare regels Het kunnen importeren van toepasbare regels in STTR-formaat. DSO-LV biedt de mogelijkheid om toepasbare regels als STTR-bestand te downloaden. Should
TR30 Kunnen ontsluiten van toepasbare regels voor andere software Het kunnen ontsluiten van toepasbare regels voor andere software voor hergebruik van de gegevens, het beheren van relaties (bijvoorbeeld met juridische regels) en het kunnen migregen naar andere software. Should
TR31 Kunnen beheren van versies van toepasbare regels Het kunnen beheren van verschillende versies van toepasbare regels en van sets van bij elkaar horende toepasbare regels. Door wijzigingen in juridische regels of verbeteringen van de toepasbare regels zelf kunnen verschillende versies van toepasbare regels ontstaan. Must
TR32 Kunnen beheren van toepasbare regels door meerdere personen tegelijkertijd Bij gemeenten werken vaak meerdere personen aan de toepasbare regels. Deze moeten gelijktijdig de toepasbare regels kunnen beheren. Should
TR33 Kunnen presenteren van toepasbare regels voor niet-gebruikers Het kunnen presenteren van toepasbare regels, inclusief alle achterliggende gegevens, aan personen die geen gebruiker van de software zijn.

Het opstellen van goede toepasbare regels vraagt de betrokkenheid van verschillende deskundigen. Het moet mogelijk zijn de toepasbare regels te bespreken met en te laten reviewen door verschillende deskundigen die geen toegang hebben tot de software.
Must
TR40 Kunnen realiseren van een eigen loket Het kunnen realiseren van een eigen loket voor checken en aanvragen buiten het Omgevingsloket van DSO-Lv.

DSO-LV is een open stelsel. Dat betekent dat de functionaliteiten en gegevens beschikbaar in DSO-LV ook door andere applicaties gebruikt kunnen worden. Dit stelt gemeenten in staat om, indien gewenst, een eigen loket voor ‘checken’ en ‘aanvragen’ te realiseren.
Zo’n loket kan ook gebruik maken van de in DSO-LV beschikbare toepasbare regels van andere bestuursorganen, zoals het rijk, provincies en waterschappen.
Would
  • Download als CSV (binnenkort)