Thema Gebeurtenisgedreven werken

Laatst bewerkt: 18 november 2022, 02:00:57

Voor gemeenten is het belangrijk om te weten dat zich elders bepaalde gebeurtenissen hebben voorgedaan. Bijvoorbeeld om naar aanleiding daarvan tijdig actie te kunnen ondernemen. Het op de hoogte stellen van anderen dat een bepaalde gebeurtenis heeft plaatsgevonden noemen we 'notificeren'. Hoe mooi zou het zijn als applicaties binnen de overheid elkaar op een gestandaardiseerde manier notificeren?

Notificeren[bewerken]

Het verstrekken van notificaties aan geïnteresseerde partijen is aspect van 'gebeurtenisgedreven werken'. Plaatsgevonden gebeurtenissen fungeren daarbij als trigger om elkaar te informeren en waar nodig bepaalde activiteiten in gang te zetten. Gegevens over gebeurtenissen worden niet, zoals nu vaak gebeurt, gebruikt om gegevens te actualiseren maar worden zorgvuldig bewaard om te voorkomen dat er informatie verloren gaat. Een vrij passief landschap, waarin partijen zelf informatie moeten opvragen, verandert hierdoor in een dynamisch landschap waarin 'publishers' doorlopend informatie over gebeurtenissen verstrekken en 'consumers' daar snel kennis van nemen.

Project Notificatieservices[bewerken]

Notificatieservices-Hackathon-2021.png

In 2021 is het project 'Notificatieservices' uitgevoerd in opdracht van het Ministerie van Binnenlandse Zaken met VNG Realisatie in de rol van opdrachtnemer. Bij het project waren zowel overheidsorganisaties, uitvoeringsorganisaties als marktpartijen betrokken. Onder andere via periodiek overleg, via 'beproevingen' en tijdens een Hackathon (zie afbeelding) en een API-lab. Het project is beeindigd per 30 juni 2022. Over de invulling van het vervolg wordt nog overleg gevoerd. Meer informatie over het project en ontwikkelde producten vindt u op GitHub.

GOV NL profile for CloudEvents[bewerken]

Een van de ontwikkelde producten is het GOV NL profile for CloudEvents: een berichtstandaard waarmee gestandaardiseerd gebeurtenisinformatie is uit te wisselen. Het profiel bouwt voort op de internationale CloudEvents standaard en bevat aanvullende afspraken over hoe we er als overheid optimaal gebruik van kunnen maken.

Gemeentelijke Notificaties API[bewerken]

De ZGW Notificaties API is een gemeentelijke API-standaard voor notificeren van applicaties om zaakgericht werken conform Common Ground te ondersteunen. Tijdens een API-lab is onderzocht of de API conform het GOV NL profile for CloudEvents kan gaan werken en of de standaard een generiek karakter kan krijgen (dus breder toepasbaar kan worden dan alleen voor zaakgericht werken). De uitkomsten van het API-lab waren in beide opzichten positief en lieten zelfs zien dat zo'n standaard ook gemeenteoverstijgend bruikbaar zou kunnen zijn.

Paradigmashift[bewerken]

Gebeurtenisgedreven werken is fundamenteel anders dan proces- of data-gedreven werken ('paradigmashift'). Goede afspraken, geschikte standaarden en voorzieningen zijn nodig maar niet voldoende. Er is ook een andere mindset nodig waarbij proces- en datagericht denken wordt uitgebreid met gebeurtenis-gericht denken. Iets dat niet eenvoudig is. In sectoren zoals Transport of Retail is dit al verder ontwikkeld. Vaak omdat snel op de hoogte zijn van gebeurtenissen noodzakelijk is om als organisatie goed te kunnen functioneren. Ook in de rol van consument zijn we er vaak al aan gewend en vinden het niet meer dan normaal dat we een berichtje krijgen als een geplaatste bestelling is verstuurd of als de APK-keuring nadert. Vergelijkbaar als eerder voor het leren werken met APIs gold zal er binnen de overheid gedurende langere tijd moeten worden samengewerkt om stapsgewijs te komen tot de benodigde kennis, afspraken, standaarden en voorzieningen.

Common Ground[bewerken]

In lijn met de informatiekundige visie Common Ground werken gemeenten en leveranciers hard aan het beter gebruik maken van gegevens in bronregistraties. Event-driven ontwerpen van oplossingen kan daar een belangrijke bijdrage aan leveren. Naast beter kunnen opvragen van brongegevens moeten gemeenten immers ook tijdig weten als zich relevante wijzigingen in brongegevens hebben voorgedaan als gevolg van bepaalde gebeurtenissen. Gemeenten vormen daarmee een belangrijke groep organisaties om de overheid in beweging te krijgen om vaker en beter event-driven te gaan werken.