FAQ Gemeentelijk Gegevenslandschap



Wat is het Gemeentelijk Gegevenslandschap?

Het Gemeentelijke Gegevenslandschap is een informatiearchitectuur die met behulp van een gelaagd model beschrijft hoe processen en gegevens zijn te scheiden en gegevens ‘vanuit de bron’ kunnen worden gebruikt . Het werkt dit lagenmodel verder uit in benodigde functies, patronen en best practices.


Wat is het verschil met GEMMA?

De GEMMA, de Gemeentelijke Modelarchitectuur, is een referentiearchitectuur voor het proces- en informatielandschap van gemeenten. Het beschrijft welke processen, bedrijfsfuncties, referentiecomponenten, applicatiefuncties en standaarden gemeenten allemaal kennen over alle gemeentelijke domeinen heen. De informatiearchitectuur Gemeentelijk Gegevenslandschap beschrijft een gelaagd architectuurmodel, waarbij gegevens en procesafhandeling van elkaar worden gescheiden en gegevens worden geraadpleegd en gewijzigd bij de bron en werkt de functies die hiervoor benodigd zijn verder uit. Het Gemeentelijk Gegevenslandschap zegt niets over op welke applicaties, processen of gegevens dit betrekking heeft. GEMMA en het Gemeentelijk Gegevenslandschap zijn hierin dus complementair.


Wat is de relatie met Common Ground?

Het Gemeentelijke Gegevenslandschap beschrijft de gewenste informatiearchitectuur voor gemeenten. Bijv. via een 5-lagen architectuurmodel en realisatie-neutrale informatiearchitectuurprincipes. Common Ground is een initiatief dat werkt aan de realisatie van een informatiehuishouding voor gemeenten in lijn hiermee. Common Ground vult dus het ‘hoe’ in en kent hiervoor bijv. ‘realisatieprincipes’ die beschrijven hoe de beoogde nieuwe informatiehuishouding wordt gerealiseerd.


Waarom heet het Gemeentelijk Gegevenslandschap?

Het Gemeentelijk Gegevenslandschap vindt, overigens net als Common Ground, haar oorsprong in een landelijk programma dat wij werken aan een overheidsbreed Gegevenslandschap (zie https://www.digitaleoverheid.nl/dossiers/gegevenslandschap/). VNG Realisatie werkt dit verder uit naar de gemeentelijke context. Om duidelijk te maken wanneer we het specifiek over deze uitwerking voor gemeenten hebben, noemen we dit het Gemeentelijk Gegevenslandschap.


Ik mis de uitwerking van bepaalde functies

Dat klopt. Het Gemeentelijk Gegevenslandschap is op hoofdlijnen beschreven in een document, plaat en principes. Op de punten aangeduid door de dik omkaderde functies is een nadere uitwerking beschikbaar. De komende tijd zullen er nog verdere uitwerkingen van andere functies beschikbaar komen. Hou de pagina over het Gemeentelijk Gegevenslandschap in de gaten.


Ik heb vragen of opmerkingen op het Gegevenslandschap

Zonder vragen, opmerkingen of suggesties kunnen we onze producten niet beter maken. Bovenaan iedere pagina staat een “Denk Mee”-knop. Dan komt u op De [[Cocreatie:Denk_mee_met_het_Gemeentelijk_Gegevenslandschap|Denk Mee!] pagina voor het Gemeentelijk Gegevenslandschap. Op deze pagina’s kunt u uw vragen of suggesties kwijt. Deze zullen we dan zo spoedig mogelijk beantwoorden. Een mailtje aan gemmaonline@vng.nl mag ook altijd.


Wat is het verschil tussen het Gemeentelijk Gegevenslandschap en de Sectorarchitectuur Gemeenten?

De Sectorarchitectuur Gemeenten is een in ontwikkeling zijnde architectuur op het niveau van de bedrijfstak gemeenten en vergelijkbaar met een enterprise- of concernarchitectuur van één organisatie. Het bevat kaders en richtlijnen voor het collectief van gemeenten. Welke kaders gelden voor gemeentelijke ketens? Hoe sluiten we aan op landelijke voorzieningen? Wat doen gemeenten collectief en wat individueel? Etc. Het Gemeentelijk Gegevenslandschap is één van deze kaders die in de Sectorarchitectuur wordt meegenomen.


Wanneer is het af?

Het uitwerken van het Gemeentelijk Gegevenslandschap gebeurt agile. We kennen geen langdurige planning of versies meer. We zoeken naar een niveau van uitwerking dat voldoende houvast geeft aan gemeenten en leveranciers om te zorgen dat de verschillende initiatieven voldoende op elkaar worden afgestemd, zonder teveel op de stoel van de ontwerper en ontwikkelaar te gaan zitten. Het Gemeentelijk Gegevenslandschap zal blijvend worden bijgesteld en doorontwikkeld. Doel is om het grootste deel van de openstaande architectuurvragen in 2019 beantwoord te krijgen.


Waarom staat de NLX niet beschreven in het Gemeentelijk Gegevenslandschap?

Dit heeft te maken met het verschil tussen het Gemeentelijke Gegevenslandschap en Common Ground. Het Gemeentelijk Gegevenslandschap beschrijft de architectuur, los van implementatie.Common Ground geeft invulling aan het ‘hoe’. Het Gemeentelijk Gegevenslandschap beschrijft de voor integratie benodigde functies, Common Ground vult dit in met de NLX.


Heeft het Gemeentelijk Gegevenslandschap gevolgeen voor de GEMMA?

Ja. Nieuwe inzichten vanuit de ontwikkeling van het Gemeentelijk Gegevenslandschap moet gaan leiden tot bijstelling van de GEMMA referentiearchitectuur. In tegenstelling tot het Gegevenslandschap de de gewenste toekomstige architectuur beschrijft de GEMMA het huidige landschap van gemeenten, met een lichte toekomsthorizon van twee tot drie jaar. Dit wordt ook gereflecteerd in het gebruik van de GEMMA Referentiecomponenten in de Softwarecatalogus, waarbij de huidige softwarepakketten gerelateerd worden aan de GEMMA. Niet alle inzichten uit het Gegevenslandschap kunnen daarom direct worden verwerkt binnen de GEMMA. Het ‘scheiden van proces en gegevens’ is binnen de GEMMA voor een aantal generieke componenten, zoals de zaken- en documenten registratiecomponent, al gebeurd. Maar het doorvoeren daarvan voor álle referentiecomponenten zou leiden tot een explosie aan referentiecomponenten die niet overeenstemt met de bestaande situatie binnen gemeenten. Binnen VNG Realisatie werken we aan een nieuw productbeleid waarin doorontwikkeling van de GEMMA meer in detail wordt beschreven.


Meer vragen of opmerkingen?

Stel ze op onze Denk Mee! pagina of via gemmaonline@vng.nl.